Vaak gestelde vragen

Hoeveel dove mensen zijn er in Vlaanderen?

Uit een universitaire studie uitgevoerd door de VUB bleek dat er in 2003 1.054.399 Vlamingen waren met gehoorproblemen. Ter verduidelijking: we zijn met 5.738.367 Vlamingen. In Vlaanderen wordt ongeveer 1 op 1000 personen doof geboren.

Wat is het verschil tussen doof en Doof?

De noemer doof refereert naar de graad van gehoorverlies van een persoon. Een dove persoon kan niet horen.

Een Doof persoon is een trots gebruiker van de gebarentaal, kent de geschiedenis van de dovencultuur, maakt deel uit van die unieke cultuur en komt op voor zijn/haar (taal)rechten.

Niet alle doven zijn Doof.

Hoe maken doven ruzie?

Ze zullen groter, sneller en wilder gaan gebaren en ook uit de gezichtsexpressie zal hun ergernis duidelijk blijken. Zijn de gemoederen echt verhit, dan durven ze wel eens het oogcontact te verbreken. Dit stemt overeen met een horende die gewoon de kamer verlaat tijdens een gesprek.

Kunnen doven autorijden?

Doven zijn bijzonder visueel ingesteld, wat ze niet horen zien ze wel. Het geluid van een sirene gaat aan hen voorbij, maar door de reacties van andere chauffeurs hebben ze vlug in de gaten wat er gebeurt.

Hoe applaudisseren doven?

Het visuele applaus kunnen we omschrijven als de handen laten wapperen in de lucht. Sommige doven applaudisseren ook gewoon zoals horenden. Vaak is de manier waarop ze applaudisseren afhankelijk van voor wie het applaus bestemd is.

Wat is gebarentaal?

Het is een taal zoals elke andere. Het grootste verschil is dat gesprekken met de handen gevoerd worden en niet met gesproken woorden. Doven luisteren dan ook met hun ogen en niet met de oren.

Bestaat er voor elk Nederlands woord een gebaar, en omgekeerd?

Nee. Soms bestaat er voor één Nederlands woord een waaier aan gebaren. Soms bestaat er (nog) geen gebaar. Nederlandse functiewoordjes zoals de, het, een, is. zal je nooit in gebarentaal terugvinden. Net zoals elke taal komen er ook in gebarentaal steeds nieuwe gebaren bij. Soms gebeurt dit spontaan, soms werken doven en taalkundigen samen om nieuwe gebaren samen te stellen.

Is gebarentaal universeel?

Neen, net als voor gesproken talen heeft elk land haar eigen gebarentaal. In Vlaanderen heeft zelfs elke streek haar eigen variant. Maar de grammatica van verschillende gebarentalen lijkt wel meer op elkaar dan de grammatica van gesproken talen. Hierdoor kan een Vlaamse dove uit Brugge, mits enige creativiteit, uren praten met een Italiaanse dove uit Turijn.

Waar kunnen horende mensen gebarentaal leren?

Er zijn twee mogelijkheden. Of je volgt een vrije cursus gebarentaal
(1 schooljaar of 2 ) of je schrijft je in voor de opleiding tolk voor Doven (4 jaar) in één van de twee tolkenscholen in Vlaanderen (Gent en Mechelen). Via het Centrum voor Volwassenenonderwijs (CVO) kan je momenteel ook een cursus gebarentaal volgen in modules op de tolkenschool in Gent (VSPW).

Naar wat voor scholen gaan dove kinderen?

Speciaal onderwijs voor kinderen met een gehoorstoornis vindt men in het Type 7. Hieronder vallen ook de dovenscholen, die vaak van school tot school verschillen in hun onderwijsmethode (wel gebarentaal, geen gebarentaal, oraal, bilinguaal). Het is van groot belang dat ouders de juiste en volledige informatie krijgen over de studiemogelijkheden voor hun kind. Daarnaast kiezen steeds meer ouders en hun dove kinderen voor integratie in het gewone onderwijs, met of zonder tolkondersteuning of GON begeleiding.

Bestaan er dovenuniversiteiten?

Ja. In de Verenigde Staten. Zucht.

De Gallaudet University in Washington DC biedt aan dove studenten de opleiding die we kunnen vergelijken met de faculteit Letteren en Wijsbegeerte in Vlaanderen. Ook een universitaire opleiding tot schilder of beeldhouwer behoort tot het programma. Voorwaarde voor inschrijving: je moet doof, zwaar slechthorend of gebarentaalgebruiker zijn.

Waarom hebben doven moeilijkheden met het Nederlands?

Veel (niet alle) doofgeboren mensen zijn functioneel analfabeet. Niet dat ze niet slim genoeg zijn, maar Nederlands is een gesproken taal verbonden aan het gehoor. Als je de woordenschat en grammaticale regels niet hoort, kan je ze ook moeilijker begrijpen en verwerven. Gebarentaal werd lange tijd onderdrukt en in het onderwijs gebruikte men gewoon gesproken Nederlands. Wat nu in sommige scholen nog steeds het geval is. Dove kinderen begrijpen die taal niet waardoor er veel tijd verloren gaat. Het gevolg is dan ook een enorme taalachterstand.

Hoe weet een dove dat er wordt aangebeld?

Doven en slechthorenden kunnen beroep doen op verschillende hulpmiddelen om geluiden om te zetten naar visuele signalen of vibraties. De deurbel wordt een flitslamp. Simpel toch?

Wat is een CI?

Een cochleaire implant (CI) is een elektronisch hulpmiddel dat de zenuwcellen in het binnenoor stimuleert bij diepdove mensen. De CI wordt operatief in de schedel van de dove persoon ingebracht. Na lange revalidatie kan de persoon met een CI geluid waarnemen, maar dit betekent niet dat hij/zij dan kan horen. Het succes van de ingreep is afhankelijk van verschillende factoren.

Hoe kan je het best omgaan met dove mensen?

Enkele tips

  • spreek traag en duidelijk
  • gebruik lichaamstaal
  • heb geduld
  • herhaal als de dove persoon je niet begrijpt
  • als er een tolk is: richt je tot de dove persoon, hij/zij is je gesprekspartner, niet de tolk
  • begrijpen jullie elkaar nog steeds niet? Schrijf je boodschap op een blad papier

Waarom zijn doven tegen het gebruik van de term doofstom ?

Omdat ze het niet zijn.

De correcte term is doof.

Wat is een tolk gebarentaal?

Een tolk gebarentaal stemtolkt wat de dove cliënt gebaart en zet de gesproken taal om naar gebaren. Een tolk heeft een eigen deontologie, regels waaraan hij/zij zich moet houden zoals beroepsgeheim, letterlijke vertaling van de boodschap (geen eigen interpretatie), kortom professionalisme.

Bestaat er theater/poëzie/film in gebarentaal?

Absoluut en ook voor horende mensen die niet vertrouwd zijn met gebarentaal is een gebarengedicht een feest voor het oog. Dit deel van de dovencultuur is nog in volle ontwikkeling maar steeds meer laten doven ook hun artistieke kant zien (kunst, fotografie, toneel, film.).

Hoe zoenen doven?

Daar antwoorden ze het liefst persoonlijk op.

Heel wat meer vragen en antwoorden vind je in 'Hoe Zoenen Doven' Een antwoord op de meest gestelde vragen over doofheid , een unieke publicatie van Fevlado-Diversus.


Ben je student en heb je nog vragen?

Download hier de vragenlijst voor studenten.