Actualiteit

Doctorandi rond Vlaamse Gebarentaal

Terug naar overzicht


In september 2014 startte Isabelle Heyerick een doctoraat rond Vlaamse Gebarentaal aan de KU Leuven.

Wat dit juist inhoudt omschrijft ze hieronder zelf: 

Mijn doctoraat aan de KU Leuven startte in september (2014) en loopt over vier jaar. Ik zal in het Engels schrijven en de titel is Linguistic interpreting strategies used by Deaf and hearing signed language interpreters. Differences, similarities and opportunities.
(Taalkundige tolkstrategieën toegepast door Dove en horende gebarentaal tolken. Verschillen, gelijkenissen en opportuniteiten.)

Hoe het tolkproces bij horende en Dove tolken VGT verloopt en welke strategieën zij toepassen, is nog niet onderzocht. Dat wil ik doen in mijn doctoraatsonderzoek: nagaan welke strategieën tolken Vlaamse Gebarentaal (horend en doof) gebruiken en deze beschrijven. Op die manier komen we tot een beter begrip over het tolkproces bij tolken Vlaamse Gebarentaal.

De bedoeling van het doctoraat is om de strategieën die Dove en horende tolken gebruiken binnen eenzelfde onderzoek en via dezelfde methodologie te beschrijven. Zo wordt het ook mogelijk om de strategieën te vergelijken en na te gaan waar de verschillen en/of gelijkenissen zitten: doen horende en Dove tolken iets anders of niet?
Het onderzoek heeft drie doelstellingen:
 
  1. beschrijven welke taalkundige strategieën Dove en horende tolken Vlaamse Gebarentaal toepassen bij het tolken van Nederlands naar Vlaamse Gebarentaal.
  2. de beschreven strategieën vergelijken.
  3. nagaan welke van de strategieën meer of minder succesvol zijn.

Om dit te realiseren zal ik samenwerken met horende en Dove tolken VGT.
Via opnames van teksten die zij tolken naar VGT en interviews zal ik (hopelijk) over vier jaar een antwoord kunnen geven op de vraag: Welke taalkundige strategieën passen Dove en horende tolken toe tijdens het tolkproces (voorbereiding- en productie fase) bij het tolken van Nederlands naar Vlaamse Gebarentaal?
 

Aan de Universiteit Gent zijn op 1 januari 2015 twee doctorandi gestart aan een onderzoek dat te maken heeft met Vlaamse Gebarentaal. Over 4 jaar zal hun doctoraat normaal gezien afgewerkt zijn.
 
Hieronder beschrijven deze 2 personen zelf kort hun onderzoek:
 
Lionel Pigou, burgerlijk ingenieur (doctoraat in de ingenieurswetenschappen):
 
Het onderzoek is gericht op de automatische herkenning (en vertaling) van Vlaamse Gebarentaal. Mijn promotor is prof. dr. Joni Dambre. Hierbij wordt samengewerkt met mijn copromotor prof. dr. Mieke Van Herreweghe en het project Corpus Vlaamse Gebarentaal. Dit corpus is essentieel voor de ontwikkeling van een automatisch herkenningssysteem met kunstmatige intelligentie. Het systeem leert zichzelf namelijk gebaren te herkennen doordat het naar verschillende videofragmenten van elk gebaar (in context) kijkt, vergelijkbaar met hoe een kind nieuwe gebaren aanleert. Mogelijke toepassingen zijn de automatische annotatie van corpora, een woordenboek gebarentaal naar gesproken taal, een leerplatform waarbij het herkenningssysteem kan nagaan of het gebaar correct wordt uitgeoefend, of zelfs op lange termijn een tolk-op-zak-applicatie voor je smartphone of tablet die gebruik maakt van de ingebouwde camera om gebarentaal te vertalen naar gesproken taal.
  
Beatrijs Wille, logopediste en taalkundige (doctoraat in de gezondheidswetenschappen):
 
In samenwerking met mijn promotor prof. dr. Mieke Van Herreweghe zal ik me inzetten voor de Vlaamse Gebarentaalontwikkeling bij jonge kinderen. Vanuit mijn vooropleidingen (Logopedie en Taalkunde) heb ik een grote interesse opgebouwd voor taalontwikkeling en Vlaamse Gebarentaal. Het onderzoek richt zich specifiek op het ontwikkelen van een Vlaamse Gebarentaaltest voor dove en slechthorende kinderen tussen 1 jaar en 7 jaar. De taaltest zal enerzijds een goede kijk kunnen bieden op de Vlaamse Gebarentaalontwikkeling en anderzijds zal er dankzij de test beter ingespeeld kunnen worden op de gebarentalige noden van dove en slechthorende kinderen. Zo kan een eventuele gebarentaalachterstand opgespoord en opgevolgd worden.
 
 
Veel succes toegewenst aan de studenten! Wij hopen alvast dat hun resultaten een belangrijke bijdrage zullen leveren aan de verdere erkenning van de Vlaamse Gebarentaal!