Wat is een tolk?
Een tolk brengt communicatie tot stand tussen twee partijen die elkaar niet begrijpen omdat ze twee verschillende talen gebruiken.
Wat is een tolk voor doven?
Deze persoon zorgt er specifiek voor dat er communicatie tot stand komt tussen dove/slechthorende personen en horenden. Tijdens een tolkopdracht zal de tolk alles vertalen wat er gezegd en gebaard wordt. Ook achtergrondgeluiden die belangrijk zijn worden getolkt.
Welke soorten tolken zijn er?
Er bestaan verschillende soorten doofheid en slechthorendheid, daarom zijn er ook verschillende soorten tolken. Op deze manier kan je die tolkvorm kiezen die het best bij jou of bij de situatie past.
Tolk Gebarentaal
Een deel van de dove personen hebben hun eigen taal in Vlaanderen, de Vlaamse Gebarentaal. Om er voor te zorgen dat een dove gebarentaalgebruiker kan communiceren met iemand die deze taal niet kent, kan men beroep doen op een tolk Gebarentaal. Als zij/hij alles vanuit het gesproken Nederlands vertaalt naar de Vlaamse Gebarentaal spreken we van gebarentaaltolken. Tolken van de Vlaamse Gebarentaal naar de gesproken taal noemt men stemtolken.
Schrijftolk (ook notetaker)
In sommige situaties hebben slechthorende, en doofgeworden personen, meer baat bij een schrijftolk. Deze tolk typt of schrijft alles op wat wordt gezegd en je kan alles meelezen op een scherm of blad papier.
Bij bijeenkomsten waar er veel doven en slechthorenden aanwezig zijn, wordt vaak een schrijftolk ingezet. De tolk typt alles wat er gezegd wordt en dit wordt geprojecteerd op een groot scherm zodat iedereen kan mee volgen.
Orale tolken
Dove of slechthorende personen die sterk zijn in liplezen verkiezen vaak een orale tolk. De tolk herhaalt alles wat er gezegd wordt met een duidelijk mondbeeld en zonder stem.
Wanneer kan en mag ik een tolk inschakelen?
Een tolk kan je in allerlei situaties inzetten. Als je denkt dat je iets zal missen tijdens een vergadering, een misviering, een bezoek aan de dokter. Of het op het werk, op school of in een privé situatie is, als je actief wil deelnemen aan een gesprek dan weerhoudt niks je om een tolk aan te vragen.
Toekenning tolkuren voor privé en arbeid situaties?
Voordat je een tolk kan aanvragen heb je de toekenning van tolkuren nodig. Hiervoor moet je een Vlaams Fonds nummer bezitten. Eens je die erkenning hebt, vraag je aan het Vlaams Fonds de toekenning van tolkuren. Is de beslissing positief, dan moet je die opsturen of faxen naar het Communicatie Assitentie Bureau (CAB).
Op hoeveel tolkuren heb je recht?
Leefsituatie
Per jaar heb je recht op 18 tolkuren voor privé situaties.
Het is mogelijk dat je meer dan 18 uren nodig hebt. Je kan dan schriftelijk nog eens 18 extra tolkuren aanvragen bij het Vlaams Fonds. In je brief leg je ook uit waarom je meer tolkuren wenst.
Arbeidssituatie
Voor je werk heb je recht op 10% tolkuren van je arbeidstijd. Dit betekent dat als je per week 38 uren werkt, je recht hebt op 3,8 tolkuren per week.
Ook voor je werk is het mogelijk dat die 10% niet voldoende is. Je kan opnieuw een brief sturen naar het Vlaams Fonds en 10% extra tolkuren aanvragen.
Onderwijs
Een dove of slechthorende leerling kan om les te volgen in het gewoon onderwijs een tolk Gebarentaal of schrijftolk inzetten. Een deel van deze tolkuren worden gesubsidieerd door het ministerie van Onderwijs. Om hier kans op te maken, moet een volledig dossier en aanvraag ingediend worden bij het ministerie door de directeur van de integratie school.Het ministerie beslist dan hoeveel tolkuren je krijgt.
Hoe vraag je een tolk aan?
In Vlaanderen kan je enkel een tolk aanvragen via het Communicatie Assistentie Bureau, CAB. Hiervoor bestaat er een officieel tolkaanvraagformulier, waar je alle gegevens over de opdracht moet opgeven. Dit formulier stuur je op naar het CAB (post, fax, e-mail of via de website). Als ze een tolk vinden, laten ze je dat via een afspraakbrief weten.
Meer info en ook het online aanvraagformulier vind je op www.cabvlaanderen.be.
|